1. Teslim koşulları ve geçerli gereklilikler
Tablo 1 – Teslim koşulları, ürün biçimleri ve geçerli gereklilikler
| Isıl işlem durumu | Sembol | Çubuk | Filmaşin | Tel | Ferritik | Martenzitik | Östenitik ve östenitik-ferritik |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Yumuşatma tavı uygulanmış | +A | X | X | X | X | X | — |
| Çözeltiye alma tavı uygulanmış | +AT | X | X | X | — | — | X |
| Sipariş esası | Geçerli gereklilikler |
|---|---|
| Kimyasal bileşim | Tablo 3 |
| Mekanik özellikler | Çelik kalitesine göre Tablo 5, 6, 7 veya 8 |
| Ek veya özel gereklilikler | Teklif talebi ve siparişte mutabık kalınırsa EN 10263-1:2017, Ek A uygulanır. |
Tablo 2 – Teslimde yüzey durumu
| Yüzey durumu | Sembol | Çubuk | Filmaşin | Tel |
|---|---|---|---|---|
| Soğuk çekilmiş | +C | — | X | X |
| Yüzeyi soyulmuş | +PE | X | — | X |
| Hafif çekilmiş | +LC | — | — | X |
X = uygulanır, — = uygulanmaz. Sipariş sırasında başka teslim koşulları kararlaştırılabilir.
Isıl işlem durumu, çeliğin yapı grubu ve yüzey durumu ayrı değerlendirilmelidir. Tablo standart referansıdır. Tedarik ayrıca teyit edilmelidir.
Kaynak: EN 10263-5:2017, Tablo 1 ve 2, sayfa 8–9 (PDF sayfa 10–11).
2. Kimyasal bileşim
Tablo 3 – Paslanmaz çeliklerin kimyasal bileşimi (döküm analizi)
X6CrNiTi18-10 için standart referans gereklilikleri. Çelik numarası 1.4541. Belirli bir döküme ait sonuçlar için o dökümün analizine başvurulmalıdır. Sipariş standardı ile hammadde ve bitmiş ürüne ilişkin gereklilikler ayrı ayrı teyit edilmelidir.
| Element | Kütlece oran, % |
|---|---|
| C | ≤0.08 |
| Si | ≤1.00 |
| Mn | ≤2.00 |
| P | ≤0.045 |
| S | ≤0.030 |
| Cr | 17.0–19.0 |
| Mo | — |
| Ni | 9.0–12.0 |
| N | — |
| Cu | ≤1.00 |
| Diğer elementler | Ti = 5 × C to 0.70 |
Listede yer almayan elementler, ergitme işleminin tamamlanması için yapılan ilaveler dışında, alıcının onayı olmadan kasıtlı olarak eklenmemelidir. Çeliğin mekanik özelliklerini veya uygunluğunu bozabilecek elementlerin hurda ve diğer üretim malzemelerinden geçmesini önlemek için tedbir alınmalıdır.
Aralık veya başka bir koşul verilmedikçe değerler üst sınırdır. Tire veya boş alan için kaynak sayısal değer vermez ve sıfır içerik anlamına gelmez.
Not b: Talaşlı işlenebilirlik için 0.015–0.030% aralığında kontrollü S içeriği önerilir ve buna izin verilir. Kaynaklanabilirlik için 0.008–0.030% aralığında kontrollü S içeriği önerilir ve buna izin verilir. Parlatılabilirlik için S ≤0.015% önerilir.
Tablo 4 – Ürün analizinde izin verilen sapmalar
| Element | Döküm analizi sınır değerleri, % | Ürün analizinde izin verilen sapma, % |
|---|---|---|
| C | ≤0.030 | +0.005 |
| C | >0.030 ve ≤0.15 | ±0.01 |
| Si | ≤1.00 | +0.05 |
| Si | >1.00 ve ≤2.00 | +0.10 |
| Mn | ≤1.00 | +0.03 |
| Mn | >1.00 ve ≤2.00 | ±0.04 |
| P | ≤0.045 | +0.005 |
| S | ≤0.015 | +0.003 |
| S | >0.015 ve ≤0.030 | +0.005 |
| N | ≤0.22 | ±0.01 |
| Cr | ≥11.5 ve <15.0 | ±0.15 |
| Cr | ≥15.0 ve ≤20.0 | ±0.20 |
| Cr | >20.0 ve ≤23.0 | ±0.25 |
| Cu | ≤1.00 | +0.07 |
| Cu | >1.00 ve ≤4.0 | ±0.10 |
| Mo | <1.75 | ±0.05 |
| Mo | ≥1.75 ve ≤3.5 | ±0.10 |
| Ni | ≤1.00 | +0.03 |
| Ni | >1.00 ve ≤5.0 | ±0.07 |
| Ni | >5.0 ve ≤10.0 | ±0.10 |
| Ni | >10.0 ve ≤14.0 | ±0.15 |
| Ti | ≤0.70 | ±0.05 |
± işareti, aynı dökümde bir elementin ürün analizi sonucunun Tablo 3'teki üst sınırı aşabileceğini veya alt sınırın altında kalabileceğini, ancak iki yönde birden sapamayacağını gösterir.
Kaynak: EN 10263-5:2017, Tablo 3, sayfa 10 (PDF sayfa 12) ve Tablo 4, sayfa 12 (PDF sayfa 14). Bu tablolarla birlikte standardın tam metnine başvurulmalıdır.
3. Mekanik özellikler
Tablo 5 – Belirtilen teslim koşulunda östenitik paslanmaz çeliklerin mekanik özellikleri
| Çelik adı | Çelik numarası | Çap | Teslim koşulu | ||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| +AT or +AT+PE | +AT+C | +AT+C+AT | +AT+C+AT+LC | ||||||||
| üzeri, mm | kadar, sınır dâhil, mm | Rm azami, MPa | Z asgari, % | Rm azami, MPa | Z asgari, % | Rm azami, MPa | Z asgari, % | Rm azami, MPa | Z asgari, % | ||
| X6CrNiTi18-10 | 1.4541 | 2 | 5 | — | — | — | — | 720 | 65 | 770 | 60 |
| X6CrNiTi18-10 | 1.4541 | 5 | 10 | 680 | 65 | 850 | — | 680 | 65 | 730 | 60 |
| X6CrNiTi18-10 | 1.4541 | 10 | 25 | 680 | 65 | 810 | — | 680 | 65 | — | — |
| X6CrNiTi18-10 | 1.4541 | 25 | 50 | 680 | 65 | — | — | — | — | — | — |
Kaynak: EN 10263-5:2017, Tablo 5, sayfa 13. Rm çekme dayanımı, Z kopmada kesit daralmasıdır. Değerler belirtilen çap aralıkları ve teslim koşulları için geçerlidir. Tire işareti sıfır değer veya tedarik teyidi anlamına gelmez.
Tablo 9 – İzin verilen yüzey kusuru derinliği
| Teslim koşulundaki çap, mm | İzin verilen azami kusur derinliği, mm |
|---|---|
| ≤10 | 0.10 |
| >10 | Çapın 1%'i |
5 mm altındaki çaplarda izin verilen yüzey kusuru derinliği, soğuk çekme sırasındaki çap azalmasıyla orantılı olarak azaltılmalıdır.
Ferritik, martenzitik ve östenitik-ferritik çelikler için teklif talebi ve sipariş sırasında daha büyük değerler kararlaştırılabilir.
Kaynak: EN 10263-5:2017, Tablo 9, sayfa 15 (PDF sayfa 17).
