1. Stany dostawy i obowiązujące wymagania
Tabela 1 – Stany dostawy, postacie wyrobu i obowiązujące wymagania
| Stan po obróbce cieplnej | Symbol | Pręt | Walcówka | Drut | Ferrytyczne | Martenzytyczne | Austenityczne i austenityczno-ferrytyczne |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Wyżarzany zmiękczająco | +A | X | X | X | X | X | — |
| Przesycony | +AT | X | X | X | — | — | X |
| Podstawa zamówienia | Obowiązujące wymagania |
|---|---|
| Skład chemiczny | Tabela 3 |
| Właściwości mechaniczne | Tabela 5, 6, 7 lub 8, zależnie od gatunku stali |
| Wymagania uzupełniające lub specjalne | EN 10263-1:2017, załącznik A, jeżeli uzgodniono na etapie zapytania i zamówienia. |
Tabela 2 – Stan powierzchni przy dostawie
| Stan powierzchni | Symbol | Pręt | Walcówka | Drut |
|---|---|---|---|---|
| Ciągniony na zimno | +C | — | X | X |
| Łuszczony | +PE | X | — | X |
| Lekko ciągniony | +LC | — | — | X |
X = ma zastosowanie; — = nie ma zastosowania. Inne stany dostawy można uzgodnić na etapie zapytania i zamówienia.
Należy rozróżnić stan po obróbce cieplnej, grupę strukturalną stali i stan powierzchni. Tabela przytacza dane z normy i nie potwierdza faktycznych warunków dostawy.
Źródło: EN 10263-5:2017, tabele 1 i 2, strony 8–9 (strony PDF 10–11).
2. Skład chemiczny
Tabela 3 – Skład chemiczny stali nierdzewnych (analiza wytopowa)
Wymagania odniesienia dla X12Cr13, numer stali 1.4006. Są to wymagania odniesienia, a nie wyniki analizy konkretnego wytopu. Normę zamówienia oraz wymagania dla surowca i wyrobu gotowego należy potwierdzić odrębnie.
| Pierwiastek | Udział masowy, % |
|---|---|
| C | 0.08–0.15 |
| Si | ≤1.00 |
| Mn | ≤1.50 |
| P | ≤0.040 |
| S | ≤0.030 |
| Cr | 11.5–13.5 |
| Mo | — |
| Ni | ≤0.75 |
| N | — |
| Cu | — |
| Pozostałe pierwiastki | — |
Pierwiastków niewymienionych nie wolno celowo dodawać bez zgody zamawiającego, z wyjątkiem dodatków niezbędnych do wykończenia wytopu. Należy ograniczać wprowadzanie ze złomu i innych materiałów produkcyjnych pierwiastków, które mogłyby pogorszyć właściwości mechaniczne lub przydatność stali.
Wartości oznaczają granice maksymalne, o ile nie podano przedziału lub innego zastrzeżenia. Kreska lub puste pole w źródle nie podaje wartości liczbowej i nie oznacza zera.
Uwaga b: Ze względu na skrawalność zaleca się i dopuszcza kontrolowaną zawartość S 0.015–0.030%. Ze względu na spawalność zaleca się i dopuszcza kontrolowaną zawartość S 0.008–0.030%. Dla podatności na polerowanie zaleca się S ≤0.015%.
Tabela 4 – Dopuszczalne odchylenia analizy kontrolnej wyrobu
| Pierwiastek | Wartości graniczne dla analizy wytopowej, % | Dopuszczalne odchylenie analizy kontrolnej wyrobu, % |
|---|---|---|
| C | ≤0.030 | +0.005 |
| C | >0.030 i ≤0.15 | ±0.01 |
| Si | ≤1.00 | +0.05 |
| Si | >1.00 i ≤2.00 | +0.10 |
| Mn | ≤1.00 | +0.03 |
| Mn | >1.00 i ≤2.00 | ±0.04 |
| P | ≤0.045 | +0.005 |
| S | ≤0.015 | +0.003 |
| S | >0.015 i ≤0.030 | +0.005 |
| N | ≤0.22 | ±0.01 |
| Cr | ≥11.5 i <15.0 | ±0.15 |
| Cr | ≥15.0 i ≤20.0 | ±0.20 |
| Cr | >20.0 i ≤23.0 | ±0.25 |
| Cu | ≤1.00 | +0.07 |
| Cu | >1.00 i ≤4.0 | ±0.10 |
| Mo | <1.75 | ±0.05 |
| Mo | ≥1.75 i ≤3.5 | ±0.10 |
| Ni | ≤1.00 | +0.03 |
| Ni | >1.00 i ≤5.0 | ±0.07 |
| Ni | >5.0 i ≤10.0 | ±0.10 |
| Ni | >10.0 i ≤14.0 | ±0.15 |
| Ti | ≤0.70 | ±0.05 |
Symbol ± oznacza, że w obrębie jednego wytopu wynik analizy kontrolnej danego pierwiastka może przekroczyć górną granicę lub spaść poniżej dolnej granicy z tabeli 3, lecz nie w obu kierunkach jednocześnie.
Źródło: EN 10263-5:2017, tabela 3 na stronie 11 (strona PDF 13) oraz tabela 4 na stronie 12 (strona PDF 14). Tabele nie zastępują pełnej normy.
3. Właściwości mechaniczne
Tabela 8 – Właściwości mechaniczne martenzytycznych stali nierdzewnych w podanym stanie dostawy
| Oznaczenie stali | Numer stali | Średnica | Stan dostawy | ||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| +A lub +A+PE | +A+LC | +A+C+A | +A+C+A+LC | ||||||||
| powyżej, mm | do wartości włącznie, mm | Rm maks., MPa | Z min., % | Rm maks., MPa | Z min., % | Rm maks., MPa | Z min., % | Rm maks., MPa | Z min., % | ||
| X12Cr13 | 1.4006 | 2 | 5 | — | — | — | — | 600 | 60 | 660 | 58 |
| X12Cr13 | 1.4006 | 5 | 10 | 600 | 60 | 720 | 57 | 600 | 60 | 640 | 58 |
| X12Cr13 | 1.4006 | 10 | 25 | 600 | 60 | 700 | 57 | 600 | 60 | — | — |
| X12Cr13 | 1.4006 | 25 | 100 | 600 | 60 | — | — | — | — | — | — |
Źródło: EN 10263-5:2017, tabela 8, strona 15. Rm oznacza wytrzymałość na rozciąganie; Z oznacza przewężenie po zerwaniu. Wartości odnoszą się do podanych zakresów średnic i stanów dostawy. Kreska nie oznacza zera ani nie potwierdza dostępności.
Tabela 9 – Dopuszczalna głębokość wad powierzchniowych
| Średnica w stanie dostawy, mm | Maksymalna dopuszczalna głębokość wady, mm |
|---|---|
| ≤10 | 0.10 |
| >10 | 1% średnicy |
Dla średnic poniżej 5 mm dopuszczalną głębokość wad powierzchniowych należy zmniejszyć proporcjonalnie do zmniejszenia średnicy podczas ciągnienia na zimno.
Dla stali ferrytycznych, martenzytycznych i austenityczno-ferrytycznych można uzgodnić większe wartości na etapie zapytania i zamówienia.
Źródło: EN 10263-5:2017, tabela 9, strona 15 (strona PDF 17).
